به اتيان آن ، مشخص است اين قصد كه تعبير از آن به نيت مىشود فعل قلبى عبد است ، متعلق است به معجونى كه آمر و سيد ترتيب داده ، مدخليتى از براى آن در تقوم و ماهيت آن معجون نمىباشد ، لكن موقوف عليه صدق اطاعت و فرمان بردارى عبد است در اتيان به آن معجون . پس هر گاه اتيان به آن معجون نمايد نه به اين قصد ، اگر چه در حق او صادق است اتيان به معجون نموده ، لكن صادق نيست در حق او كه اطاعت مولى نموده در اتيان به آن معجون ، پس قصد مذكور موقوف عليه صدق اطاعت است نه جزء معجون . كلام در صلاة و نيت آن نظير اين معجون و نيت آن است ، پس امتثال به أقيموا الصلاة در صورتى حاصل است نظر به اين كه مقصود تحصيل و تحقق اطاعت است كه بنده اراده نمايد ، كه من اتيان به اين صلاة مىنمايم به اين كه مطاع و مولاى من مرا امر نموده به اتيان آن ، تا در اتيان آن مطيع و منقاد بوده باشم ، پس اين قصد كه فعل قلبى بنده است خارج از مأمور به ايست كه آمر أمر به اتيان آن فرموده ، موقوف عليه صدق اطاعت است در اتيان به آن . مبحث ششم : در منافيات صلاة كه متعلق به حال نيت است ، مىگوئيم : چون كه بيان شد كه معتبر در صحت عبادات آن است كه مكلف حين نيت ناوى اين بوده باشد كه اتيان به اين عبادت مىنمايم به جهت آن كه خلاق عالم أمر به اين فرموده است ، يا آن كه رضاى الهى جل جلاله در اتيان به آن است ، يا آن كه اين طاعت محبوب خداوند عالم است ، يا آن كه موجب ثواب مىشود در آخرت و نحو اينها از آنچه از سابق ظاهر مىشود . پس هر گاه كل اين مراتب منتفى شود ، خواه هيچ نيت نبوده باشد مثل اين كه تبعا للعاده اتيان به صورت نماز نمايد ، يا آن كه نعوذ باللَّه در آن قصد ريا